Yêu cầu đổi mới tư duy, xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ

MTXD - Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc vừa ký Quyết định số 1856/QĐ-TTg ngày 26/9/2026 ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm về xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ.

Kế hoạch nhằm triển khai kết luận về tình hình thực hiện Nghị quyết số 13-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương khóa XI và Kết luận số 72-KL/TW của Bộ Chính trị khóa XIII về xây dựng kết cấu hạ tầng đồng bộ, hướng tới mục tiêu đưa nước ta cơ bản trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại.

Chính phủ yêu cầu đổi mới tư duy phát triển kết cấu hạ tầng (Ảnh minh họa).

Theo Kế hoạch, việc phát triển kết cấu hạ tầng phải bám sát 5 định hướng đổi mới tư duy, gồm: bảo đảm đồng bộ, liên thông trong quy hoạch và đầu tư; lấy chất lượng phục vụ và hiệu quả thực tế làm mục tiêu; kết hợp hài hòa hạ tầng vật chất, hạ tầng số và hạ tầng tự nhiên; coi phát triển kết cấu hạ tầng là một ngành kinh tế chiến lược; phát huy vai trò định hướng, dẫn dắt của Nhà nước trong huy động nguồn lực.

Phát triển kết cấu hạ tầng phải gắn với hiệu quả sử dụng đất; quỹ đất, không gian phát triển phải được dự trữ, bảo vệ với tầm nhìn ít nhất 50 năm.

Việc triển khai phải gắn với Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, Quy hoạch tổng thể quốc gia, quy hoạch vùng, quy hoạch ngành quốc gia, quy hoạch tỉnh; đồng thời phù hợp với các chương trình, kế hoạch đầu tư công và chiến lược, chương trình quốc gia về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tăng trưởng xanh, ứng phó biến đổi khí hậu, quốc phòng, an ninh.

Kế hoạch yêu cầu các bộ, cơ quan, địa phương rà soát kỹ điều kiện thực hiện trước khi quyết định đầu tư, không để xảy ra tình trạng dự án được quyết định khi chưa bảo đảm đầy đủ các điều kiện về quy hoạch, đất đai, mặt bằng, nguồn vốn, vật liệu, công nghệ, nhân lực và hạ tầng kết nối. Việc quản lý dự án và tài sản kết cấu hạ tầng phải được thực hiện theo toàn bộ vòng đời.

Chính phủ yêu cầu tăng cường trách nhiệm của người đứng đầu; thiết lập cơ chế phối hợp và một đầu mối chịu trách nhiệm đối với các dự án liên ngành, liên vùng. Việc phân cấp, phân quyền phải gắn với phân bổ nguồn lực, năng lực thực thi, kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình.

Kế hoạch cũng yêu cầu không làm phát sinh cơ chế, bộ máy trung gian không cần thiết; ưu tiên sử dụng, tích hợp các chương trình, kế hoạch và nguồn lực hiện có; đối với mọi nhiệm vụ bổ sung phải xác định rõ nguồn lực thực hiện và hiệu quả đầu ra.

Kế hoạch đề ra 6 nhóm nhiệm vụ, gồm: đổi mới công tác quy hoạch phát triển kết cấu hạ tầng, bảo đảm đồng bộ, liên thông, tầm nhìn dài hạn; đổi mới căn bản quản lý đầu tư và quản trị tài sản kết cấu hạ tầng; tập trung nguồn lực cho phát triển các hạ tầng chiến lược; đổi mới cơ chế huy động và phân bổ nguồn lực; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với nguồn lực, năng lực thực thi và trách nhiệm giải trình; triển khai các nhiệm vụ phát triển kết cấu hạ tầng đến năm 2045.

Trong đó, tập trung nguồn lực phát triển hạ tầng chiến lược, hoàn thiện hạ tầng các hành lang giao thông, logistics trục Bắc - Nam và Đông - Tây. Ưu tiên kết nối đường bộ cao tốc, đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị, đường thủy, cảng biển, cảng hàng không, trung tâm logistics với khu công nghiệp, đô thị, khu kinh tế, hành lang kinh tế và các cửa khẩu quốc tế.

Hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông được đầu tư đồng bộ, tăng cường kết nối giữa các vùng và các trung tâm kinh tế (Ảnh minh họa).

Việc đầu tư hạ tầng được yêu cầu gắn với chuyển giao công nghệ và phát triển công nghiệp trong nước, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực và tạo nền tảng cho phát triển kinh tế - xã hội trong dài hạn.

An Nhiên