Đột phá chính sách vi mô để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng hai con số

MTXD - Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu duy trì tăng trưởng kinh tế ở mức hai con số trong giai đoạn tới, nhiều chuyên gia cho rằng bên cạnh việc bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, cần tập trung mạnh mẽ vào cải cách chính sách vi mô nhằm tháo gỡ các điểm nghẽn, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và tạo động lực tăng trưởng bền vững. Đây cũng là nội dung trọng tâm được thảo luận tại Diễn đàn "Kích hoạt tăng trưởng: Chính sách vi mô đột phá và mục tiêu hai con số" diễn ra ngày 14/7 tại Hà Nội.

Phát biểu khai mạc diễn đàn, GS.TS Lê Văn Lợi, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, nhấn mạnh mục tiêu tăng trưởng hai con số không chỉ đòi hỏi tốc độ tăng trưởng cao mà còn yêu cầu những chuyển biến căn bản về chất lượng thể chế, năng suất lao động, trình độ công nghệ, sức cạnh tranh của doanh nghiệp và hiệu quả phân bổ nguồn lực.

Theo ông, nền kinh tế cần được xây dựng trên các nền tảng mới với doanh nghiệp phát triển vững mạnh, thị trường vận hành thông suốt, công nghệ hiện đại và bộ máy quản lý nhà nước hoạt động hiệu lực, hiệu quả hơn.

Các chuyên gia tại diễn đàn nhận định, trong giai đoạn phát triển mới, động lực tăng trưởng không thể chỉ dựa vào đầu tư công, xuất khẩu hay mở rộng tổng cầu mà cần chuyển mạnh sang nâng cao năng suất lao động, đổi mới sáng tạo và tăng cường sức cạnh tranh của doanh nghiệp.

Toàn cảnh diễn đàn.

TS. Phạm Anh Tuấn, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam và Thế giới cho rằng doanh nghiệp vừa là đối tượng chịu tác động trực tiếp từ biến động kinh tế toàn cầu, vừa là lực lượng quyết định khả năng hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao của nền kinh tế.

Theo ông, trong bối cảnh Việt Nam đang đón nhận nhiều cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng và dòng vốn đầu tư nước ngoài chất lượng cao, doanh nghiệp cũng phải đối mặt với hàng loạt sức ép như chi phí sản xuất gia tăng, yêu cầu chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, tiêu chuẩn ESG và sự cạnh tranh ngày càng quyết liệt trên thị trường quốc tế.

Theo TS. Phạm Anh Tuấn, hiện nay có bốn nhóm điểm nghẽn lớn đang cản trở sự phát triển của doanh nghiệp và nền kinh tế.

Thứ nhất là thể chế với các rào cản về chi phí tuân thủ, tính ổn định của chính sách và hiệu quả thực thi.

Thứ hai là khả năng tiếp cận các nguồn lực, bao gồm vốn, đất đai, nhân lực chất lượng cao, công nghệ và dữ liệu.

Thứ ba là những hạn chế của thị trường như đầu ra sản phẩm, tiêu chuẩn kỹ thuật, khả năng tham gia chuỗi giá trị và liên kết giữa các doanh nghiệp.

Cuối cùng là năng lực đổi mới sáng tạo còn hạn chế, thể hiện ở mức đầu tư cho nghiên cứu - phát triển (R&D), chuyển đổi số và chuyển đổi xanh chưa đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Các đại biểu tham dự diễn đàn.

Theo các chuyên gia, nếu những điểm nghẽn này không được tháo gỡ kịp thời thì mục tiêu tăng trưởng cao sẽ gặp nhiều trở ngại, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt.

Bên cạnh cải cách thể chế, nhiều ý kiến tại diễn đàn đề xuất cần tiếp tục hoàn thiện các chính sách về thuế, tín dụng và phát triển khu kinh tế, khu thương mại tự do nhằm tạo thêm dư địa cho doanh nghiệp mở rộng đầu tư và nâng cao năng lực cạnh tranh.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh vai trò của hệ thống tín dụng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận vốn, thúc đẩy đổi mới công nghệ, chuyển đổi số và thích ứng với những biến động của kinh tế thế giới.

Theo đánh giá chung, tăng trưởng hai con số không thể chỉ dựa vào các giải pháp kích cầu ngắn hạn mà cần một chương trình cải cách toàn diện, trong đó doanh nghiệp phải trở thành trung tâm của quá trình đổi mới chính sách. Việc cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh, giảm chi phí tuân thủ, khuyến khích đổi mới sáng tạo và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực sẽ là những yếu tố quyết định giúp Việt Nam hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn tới.

Hải Anh