Hà Nội khởi công khu đô thị 267ha ven sông Hồng, dành gần 40% diện tích cho cây xanh

MTXD - Ngày 11/8, Liên danh Đại Quang Minh – THACO – Hòa Phát – Tập đoàn Tương Lai Sông Hồng tổ chức khởi công Dự án Khu đô thị Đa mục tiêu và Khu đô thị Định cư tại phường Lĩnh Nam, Hà Nội. Với tổng diện tích khoảng 267,5 ha, dự án được định hướng phát triển theo mô hình đô thị thích ứng với điều kiện tự nhiên, trong đó dành diện tích lớn cho cây xanh, công viên và không gian điều tiết nước.

Theo quy hoạch, Khu đô thị Đa mục tiêu có diện tích khoảng 169,5 ha, trong khi Khu đô thị Định cư rộng khoảng 98 ha. Hai khu vực được quy hoạch liền kề, kết nối với nhau thông qua hệ thống giao thông gồm Đại lộ sông Hồng, các tuyến đường xuyên tâm và đường ven sông.

Tổng thể dự án được định hướng hình thành một không gian đô thị thống nhất, với quy mô dân số khoảng 148.000 người. Hệ thống hạ tầng xã hội, giao thông và tiện ích đô thị được quy hoạch theo hướng đồng bộ, phục vụ chung cho cộng đồng dân cư.

Đáng chú ý, khoảng 93 ha được bố trí cho công viên bán ngập và công viên chuyên đề. Trong tổng thể quy hoạch, gần 149 ha dành cho cây xanh và công viên ven sông, tương đương khoảng 40% diện tích toàn khu.

Các đại biểu tham dự buổi lễ.

Việc dành quỹ đất lớn cho không gian xanh, mặt nước và công viên được xem là một trong những yếu tố quan trọng trong định hướng phát triển dự án, nhất là trong bối cảnh Hà Nội đang mở rộng không gian đô thị về phía Nam và từng bước khai thác hiệu quả cảnh quan, sinh thái khu vực sông Hồng.

Dự án cũng được kỳ vọng tạo việc làm cho khoảng 15.000-20.000 người, qua đó bổ sung thêm các hoạt động kinh tế, dịch vụ và sinh kế trong khu vực.

Một điểm đáng chú ý trong phương án quy hoạch là việc đặt yếu tố tự nhiên và khả năng thích ứng với ngập lụt vào quá trình nghiên cứu, thiết kế đô thị.

Theo hồ sơ giới thiệu dự án, quy hoạch được xây dựng trên cơ sở nghiên cứu địa hình, dòng chảy và hệ sinh thái ven sông. Các yếu tố về thủy văn, thủy lực, hình thái và chỉnh trị sông, an toàn đê điều, môi trường, giao thông và sinh thái được xem xét trong quá trình phát triển dự án.

Nhiều đơn vị nghiên cứu, tư vấn trong nước và quốc tế tham gia các nội dung chuyên môn. Trong đó có Viện Deltares của Hà Lan, Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam, Viện Quy hoạch Thủy lợi Việt Nam, Công ty Haskoning của Hà Lan, Công ty tư vấn kiến trúc Sasaki của Mỹ cùng một số đơn vị tư vấn quy hoạch, thiết kế trong nước.

Theo phương án được công bố, dự án áp dụng mô hình đô thị phân tầng cao độ kết hợp kiến trúc cột thoáng. Mực lũ cấp III ở cao độ khoảng +11,5 m được sử dụng như một trong những cơ sở tính toán, trong khi các không gian chức năng quan trọng được bố trí ở cao trình khoảng +12,4 m.

Một số tuyến giao thông huyết mạch được tổ chức trên cầu cạn, còn công trình sử dụng kết cấu cột thoáng nhằm giảm mức độ cản trở dòng chảy và dành thêm không gian phía dưới cho các chức năng công cộng.

Cách tiếp cận này cho phép không gian đô thị có thể vận hành theo những điều kiện khác nhau. Trong mùa khô, khu vực phía dưới có thể được sử dụng làm công viên tuyến tính, quảng trường, không gian cảnh quan và sinh hoạt cộng đồng. Khi mực nước tăng, các khu vực này có thể tham gia vào quá trình điều tiết, dẫn nước về hồ điều hòa và vùng trũng sinh thái, trong khi những chức năng quan trọng được duy trì ở cao độ phía trên.

Phối cảnh dự án. 

Cùng với giải pháp phân tầng cao độ, dự án dự kiến tích hợp mô hình “đô thị bọt biển” thông qua hệ thống hồ điều hòa, mương lọc sinh học, hạ tầng xanh và các bề mặt có khả năng thấm nước.

Thay vì nhanh chóng đưa toàn bộ nước mưa ra khỏi khu vực đô thị, hệ thống được định hướng theo nguyên tắc giữ, thấm, trữ và điều tiết nước theo chu trình tự nhiên. Đây là cách tiếp cận đang được nhiều đô thị trên thế giới nghiên cứu nhằm tăng khả năng chống chịu trước các hiện tượng thời tiết cực đoan và biến đổi khí hậu.

Đối với khu vực ven sông Hồng, giải pháp này có ý nghĩa nhất định trong việc cân bằng giữa yêu cầu phát triển đô thị và khả năng thoát nước, điều tiết nước tự nhiên. Việc duy trì các vùng trũng sinh thái, mặt nước và hành lang xanh cũng góp phần tạo thêm không gian mở, cải thiện điều kiện vi khí hậu.

Theo quy hoạch, hệ thống cây xanh, mặt nước, công viên ven sông, hồ điều hòa và vùng trũng sinh thái được kết nối liên tục trong toàn khu. Không gian này vừa đóng vai trò cảnh quan, vừa được tính toán để hỗ trợ điều tiết nước mặt.

Việc khởi công dự án tại phường Lĩnh Nam diễn ra trong bối cảnh Hà Nội đang định hướng tổ chức lại không gian phát triển đô thị, trong đó khu vực hai bên sông Hồng được xác định là một không gian có vai trò quan trọng về cảnh quan, sinh thái và kết nối đô thị.

Dự án được giới thiệu là một trong những bước cụ thể hóa định hướng phát triển không gian Thủ đô theo Nghị quyết số 02-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong giai đoạn mới.

Với quy mô hơn 267 ha, việc hình thành một khu đô thị mới tại khu vực Lĩnh Nam không chỉ đặt ra yêu cầu về phát triển nhà ở và hạ tầng mà còn đòi hỏi sự đồng bộ giữa quy hoạch đô thị, giao thông, môi trường, thủy lợi và khả năng ứng phó với các điều kiện tự nhiên.

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng đặt ra yêu cầu cao hơn đối với quy hoạch đô thị, việc dành quỹ đất đáng kể cho cây xanh, mặt nước và không gian điều tiết nước là một hướng tiếp cận đáng chú ý.

Nếu được triển khai đúng theo định hướng quy hoạch, khu đô thị có thể góp phần bổ sung không gian công cộng, tăng diện tích cây xanh và mở rộng không gian sinh thái ven sông, đồng thời tạo thêm động lực phát triển cho khu vực phía Nam Hà Nội.

Dự án cũng cho thấy xu hướng chuyển từ tư duy phát triển đô thị thuần túy dựa trên xây dựng công trình sang mô hình chú trọng hơn tới mối quan hệ giữa đô thị, con người và hệ sinh thái tự nhiên. Trong đó, khả năng thích ứng với ngập lụt, điều tiết nước và duy trì không gian xanh được đưa vào ngay từ khâu quy hoạch, thay vì chỉ xử lý như một giải pháp kỹ thuật bổ sung sau khi đô thị đã hình thành.

Thanh Tùng