Khởi công 2 dự án đường sắt, Hà Nội mở rộng mạng lưới vận tải liên vùng

MTXD - Hà Nội vừa khởi công 2 dự án đường sắt quốc gia với tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 38.500 tỷ đồng, góp phần hình thành hành lang vận tải liên vùng, giảm áp lực cho các tuyến đường sắt xuyên tâm và tạo thêm không gian phát triển khu vực phía Nam Thủ đô.

Hai dự án gồm cải dịch tuyến đường sắt Hà Nội - TP Hồ Chí Minh hiện hữu đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi, xây dựng mới ga Thường Tín và Trung tâm Điều hành vận tải đường sắt quốc gia; cùng tuyến đường sắt quốc gia Vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn.

Hà Nội khởi công 2 dự án đường sắt quốc gia, mở hành lang vận tải liên vùng (Ảnh minh họa).

Cải dịch tuyến đường sắt Phú Xuyên - Ngọc Hồi

Dự án cải dịch tuyến đường sắt Hà Nội - TP Hồ Chí Minh đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi có tổng mức đầu tư sơ bộ 10.809 tỷ đồng, mục tiêu hoàn thành vào ngày 31/3/2027.

Tuyến cải dịch dài khoảng 26,5km, cùng khoảng 3km tuyến kết nối từ Ngọc Hồi đến tuyến đường sắt Vành đai Bắc Hồng - Văn Điển. Tuyến được đầu tư đường đơn, khổ 1.000mm, tốc độ thiết kế tối đa 100km/h, khai thác chung tàu khách và tàu hàng.

Dự án xây dựng 3 ga mới gồm ga Ngọc Hồi, ga Thường Tín và ga Phú Xuyên. Trong đó, ga Ngọc Hồi được định hướng là đầu mối hành khách; ga Thường Tín là đầu mối hàng hóa và ga Phú Xuyên là ga nhường tránh.

Việc cải dịch tuyến đường sắt hiện hữu đoạn Phú Xuyên - Ngọc Hồi nhằm giải phóng hành lang đường sắt hiện hữu, tạo điều kiện triển khai Trục không gian Quốc lộ 1A mở rộng với quy mô 16 làn xe, đồng thời tăng khả năng kết nối với mạng lưới đường sắt đô thị theo quy hoạch.

Hình thành hành lang đường sắt vành đai phía Đông

Dự án tuyến đường sắt quốc gia Vành đai phía Đông đoạn Ngọc Hồi - Kim Sơn có tổng mức đầu tư sơ bộ 27.752 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành vào tháng 12/2028.

Tuyến chính từ khu vực Thường Tín đến Kim Sơn dài khoảng 31,3km, cùng các nhánh kết nối. Dự án được đầu tư theo tiêu chuẩn đường đôi, khổ 1.435mm, điện khí hóa, tốc độ thiết kế tối đa 120km/h, khai thác chung tàu khách và tàu hàng.

Khi hoàn thành, tuyến đường sắt Vành đai phía Đông sẽ kết nối đầu mối Ngọc Hồi với mạng lưới đường sắt phía Bắc, góp phần hình thành hành lang vận tải hàng hóa liên vùng, giảm áp lực cho các tuyến đường sắt xuyên tâm và hạn chế tàu hàng đi sâu vào khu vực trung tâm Hà Nội.

Tuyến đường sắt mới cũng được kỳ vọng góp phần rút ngắn thời gian vận chuyển, giảm chi phí logistics, nâng cao năng lực lưu thông hàng hóa giữa Hà Nội với các địa phương trong Vùng Thủ đô và khu vực Bắc Bộ.

Đáng chú ý, hai dự án cùng kết nối tại khu vực ga Ngọc Hồi, nơi được định hướng hình thành tổ hợp giao thông đường sắt quy mô khoảng 260ha. Khu vực này trong tương lai sẽ được tổ chức là điểm đầu của tuyến đường sắt quốc gia Hà Nội - TP Hồ Chí Minh, tích hợp ga lập tàu đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị cùng các khu depot của đường sắt đô thị và đường sắt tốc độ cao.

Theo đại diện Ban Quản lý Đường sắt đô thị Hà Nội, việc triển khai đồng thời hai dự án nhằm hình thành hạ tầng cần thiết để tổ chức lại hoạt động vận tải đường sắt quốc gia khu vực ga Hà Nội - Ngọc Hồi, đồng thời kết nối với mạng lưới đường sắt phía Bắc thông qua tuyến Vành đai Ngọc Hồi - Kim Sơn.

Đây cũng là cơ sở để Hà Nội triển khai các dự án hạ tầng giao thông, chỉnh trang và tái thiết đô thị khu vực phía Nam thành phố. Thành phố áp dụng trình tự xây dựng công trình khẩn cấp theo quy định của Luật Thủ đô và Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND nhằm đẩy nhanh quá trình chuẩn bị, triển khai dự án, đồng thời bảo đảm các yêu cầu về quy hoạch, tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng và an toàn vận hành.

Anh Tiến