Phát triển ngành Tâm lý lâm sàng thích ứng với hoàn cảnh Việt Nam

MTXD - Ngày 1/6, tại Hà Nội, Hội Tâm lý trị liệu Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế với chủ đề “Tâm lý học lâm sàng và Tâm lý trị liệu: Cơ hội và thách thức”. Sự kiện là cơ hội để các nhà nghiên cứu, chuyên gia, học giả và hội viên trong lĩnh vực tâm lý học lâm sàng và tâm lý trị liệu trong nước và quốc tế cùng nhau thảo luận và chia sẻ kinh nghiệm về những nghiên cứu và phương pháp trị liệu khác nhau.

Báo cáo dẫn đề tại Hội thảo, PGS.TS Võ Văn Bản – Chủ tịch Hội Tâm lý trị liệu Việt Nam cho biết, khi đại dịch Covid-19 bùng phát ở Việt Nam, nhu cầu sử dụng dịch vụ tham vấn/tư vấn và trị liệu tâm lý, dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần ngày càng gia tăng. Nhân lực các nhà trị liệu tâm lý, nhà tâm lý lâm sàng không đủ đáp ứng nhu cầu của người dân, cộng đồng xã hội.

Toàn cảnh hội thảo khoa học quốc tế “Tâm lý học lâm sàng và Tâm lý trị liệu: Cơ hội và thách thức”.

Ngày 9/1/2023, Luật Khám bệnh chữa bệnh được Quốc hội ban hành, trong đó mã nghề tâm lý lâm sàng trở thành chức danh chuyên môn trong hệ thống khám chữa bệnh. Để được hành nghề, nhà tâm lý lâm sàng cần phải có đủ điều kiện để được cấp giấy phép hành nghề. Giấy phép hành nghề cho các nhà tâm lý lâm sàng sẽ được cấp bởi Hội đồng Y khoa cấp quốc gia hoặc cấp tỉnh hoặc thành phố.

Đây là một cơ hội cho các nhà tâm lý lâm sàng phát triển chuyên môn, hành nghề mang tính chuyên nghiệp hơn, nhưng họ cũng sẽ đối diện với nhiều thách thức và khó khăn trong khi hành nghề tâm lý lâm sàng và tâm lý trị liệu.

Chia sẻ khó khăn, thách thức của nhà tâm lý lâm sàng, PGS.TS Võ Văn Bản nhắc đến đầu tiên là vấn đề tài chính. Một trong những lý do chính khiến nhiều người không tìm cách điều trị các vấn đề về sức khỏe tâm thần là không đủ khả năng chi trả cho các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần, hoặc không có bảo hiểm y tế, hoặc bảo hiểm y tế không chi trả. Bên cạnh đó, nhà tâm lý lâm sàng ở Việt Nam cũng chưa được chi trả đúng với năng lực.

Ngoài ra còn có khó khăn về thiếu nhân lực trong lĩnh vực tâm lý lâm sàng, tâm lý trị liệu. Hiện nay mới chỉ có các trường thuộc Bộ Giáo dục và Đào tạo, còn trong hệ thống khoa học sức khỏe chưa có đào tạo về tâm lý học lâm sàng. Trong chương trình đào tạo các Bộ môn Tâm thần ở các trường đại học y khoa có chương trình đào tạo lý thuyết về các liệu pháp tâm lý, các trắc nghiệm tâm lý ở mức sơ lược và thiếu thực hành.

Thực tế, trong hệ thống đào tạo của cả các ngành khoa học giáo dục lẫn trong ngành khoa học sức khỏe, việc đào tạo về tâm lý học lâm sàng, tâm lý trị liệu, kể cả tâm bệnh học vẫn nặng lý thuyết, thiếu về thực hành trị liệu tâm lý, đánh giá chẩn đoán các rối loạn tâm bệnh, các trắc nghiệm tâm lý. Trong tương lai, đây là khó khăn cho các nhà tâm lý lâm sàng trong việc cấp chứng chỉ hành nghề/giấy phép hành nghề.

PGS.TS Võ Văn Bản – Chủ tịch Hội Tâm lý trị liệu Việt Nam phát biểu tại sự kiện. 

Tại Hội thảo, các nhà nghiên cứu, chuyên gia, học giả trong lĩnh vực tâm lý học lâm sàng, tâm lý trị liệu cho rằng, việc công nhận tâm lý lâm sàng như một chức danh nghề nghiệp yêu cầu có giấy phép hành nghề theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh, đã mở ra nhiều cơ hội mới nhưng cũng đặt ra không ít thách thức cho việc phát triển tâm lý lâm sàng, tâm lý trị liệu tại Việt Nam.

Các chủ đề chính của hội thảo bao gồm: Phát triển ngành Tâm lý lâm sàng thích ứng với hoàn cảnh Việt Nam: Thảo luận về cách thức và chiến lược phát triển ngành tâm lý lâm sàng sao cho phù hợp với bối cảnh và nhu cầu đặc thù của Việt Nam; Thực hành Tâm lý lâm sàng và tâm lý trị liệu: Chia sẻ các phương pháp và kỹ năng thực hành, giới thiệu những phương pháp trị liệu hiệu quả và các trường hợp điển hình thông qua những kinh nghiệm và nghiên cứu trên thế giới và trong nước; Nghiên cứu về Tâm lý lâm sàng và tâm lý trị liệu: Trình bày những nghiên cứu mới, khám phá các xu hướng và định hướng tương lai ứng dụng cho ngành tâm lý trị liệu.

PV