MTXD - Tại tọa đàm “Gỡ điểm nghẽn chuyển đổi số quốc gia” diễn ra ngày 24/9 tại Hà Nội, các cơ quan quản lý, chuyên gia và doanh nghiệp đã tập trung phân tích những hạn chế trong quá trình chuyển đổi số, đồng thời đề xuất giải pháp về dữ liệu, hạ tầng, nhân lực và ứng dụng trí tuệ nhân tạo.

Sáng 24/9, Hội Truyền thông số Việt Nam và Tạp chí điện tử VietTimes tổ chức tọa đàm “Gỡ điểm nghẽn chuyển đổi số quốc gia”, với sự tham dự của đại diện các cơ quan Trung ương, địa phương, doanh nghiệp công nghệ, chuyên gia và nhà nghiên cứu.

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Minh Hồng, Chủ tịch Hội Truyền thông số Việt Nam, cho rằng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang được đặt ở vị trí quan trọng trong chiến lược phát triển đất nước. Tuy nhiên, thực tiễn triển khai vẫn còn những vấn đề như dữ liệu phân tán, thiếu liên thông, nhiều quy trình vận hành theo cách cũ và thể chế, chính sách chưa theo kịp tốc độ phát triển công nghệ.

Sáu nhóm điểm nghẽn trong chuyển đổi số

Tại tọa đàm, ông Trần Kiên, Trưởng phòng Chính sách số, Cục Chuyển đổi số quốc gia, Bộ Khoa học và Công nghệ, chỉ ra 6 nhóm điểm nghẽn đang ảnh hưởng đến hiệu quả chuyển đổi số.

Theo số liệu 5 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ tái sử dụng dữ liệu tại các bộ, ngành chỉ đạt hơn 5%, trong khi ở địa phương đạt 96%. Tỷ lệ hồ sơ trực tuyến tại các bộ, ngành là 34%, so với 94% tại địa phương. Tỷ lệ số hóa hồ sơ và kết quả điện tử lần lượt đạt 19% và 89%.

Toàn cảnh tọa đàm. 

Từ thực tế này, Cục Chuyển đổi số quốc gia xác định các nhóm vấn đề gồm dữ liệu; quy trình; nền tảng; hạ tầng và an toàn thông tin; nhân lực và trách nhiệm; đầu tư và tài chính.

Đáng chú ý, vẫn còn 4/12 cơ sở dữ liệu trọng yếu và 39/104 cơ sở dữ liệu theo Nghị quyết 11 chưa kết nối, đồng bộ. Khoảng 30% máy tính chưa đáp ứng yêu cầu công việc. Đến ngày 17/6/2026, kinh phí chuyển đổi số mới giải ngân 12,1%.

Theo ông Trần Kiên, số hóa không đồng nghĩa với tạo ra giá trị nếu dữ liệu sau khi số hóa không được khai thác, tái sử dụng trong các quy trình nghiệp vụ. Vì vậy, việc chuẩn hóa, kết nối và chia sẻ dữ liệu cần tiếp tục được tập trung xử lý.

Đề xuất ứng dụng AI Agent

Từ góc độ chuyên gia, ông Phạm Văn Khánh, Chủ tịch Hội đồng khoa học Viện Nghiên cứu và Đào tạo DigiX, đề xuất mạnh dạn ứng dụng trí tuệ nhân tạo và AI Agent, hay tác nhân AI, trong hành chính công và điều hành doanh nghiệp.

Theo ông Khánh, với cách tiếp cận này, người dân hoặc người sử dụng có thể chỉ cần thực hiện một số thao tác ban đầu như đăng nhập tài khoản hoặc cung cấp thông tin bảo mật. Những công việc phức tạp phía sau có thể được AI hỗ trợ xử lý, đề xuất để người dùng xem xét và phê duyệt.

Ông cho rằng AI Agent có thể được nghiên cứu ứng dụng trong hành chính công và điều hành doanh nghiệp nhằm hỗ trợ thực hiện công việc nhanh hơn, thuận tiện hơn theo thời gian thực.

Từ thực tiễn địa phương, bà Phạm Thị Ngọc Quyên, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP Đà Nẵng, cho biết chuyển đổi số cần lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm thụ hưởng.

Đà Nẵng đề xuất đẩy mạnh chia sẻ các cơ sở dữ liệu quốc gia cốt lõi, mở rộng phạm vi thử nghiệm có kiểm soát đối với một số lĩnh vực như tài sản số, blockchain, đô thị thông minh; đồng thời nghiên cứu cơ chế thu hút chuyên gia AI, bán dẫn.

Tiếp tục hoàn thiện nền tảng dữ liệu và VNeID

Liên quan đến dữ liệu, ông Trần Kiên cho biết Bộ Khoa học và Công nghệ quan tâm đến việc xây dựng các tiêu chuẩn, quy chuẩn thống nhất. Khi dữ liệu của các bộ, ngành, địa phương được chuẩn hóa, việc kết nối và chia sẻ sẽ thuận lợi hơn.

Trong khi đó, đại tá Ngô Như Cường, Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an, cho biết VNeID đang từng bước trở thành điểm chạm số phục vụ người dân và doanh nghiệp.

VNeID hiện có 85 tiện ích, hơn 500 triệu lượt truy cập và khoảng 6 triệu người sử dụng mỗi ngày. Ứng dụng đã tích hợp hơn 42,9 triệu sổ sức khỏe điện tử, hơn 1,5 triệu phiếu lý lịch tư pháp, 20,2 triệu giấy phép lái xe, 7,4 triệu đăng ký xe và 26,4 triệu thẻ bảo hiểm y tế.

C06 xác định các hướng trọng tâm gồm tiếp tục hoàn thiện Luật Định danh và xác thực điện tử; triển khai Đề án phát triển VNeID giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2045; triển khai các nhiệm vụ về phát triển công dân số và tăng cường kết nối VNeID với hệ thống định danh điện tử của các quốc gia.

Các nội dung được trao đổi tại tọa đàm cho thấy quá trình chuyển đổi số cần tiếp tục giải quyết đồng thời nhiều vấn đề từ thể chế, dữ liệu, hạ tầng đến nhân lực và phương thức tổ chức thực hiện. Trong đó, việc chuẩn hóa dữ liệu, nâng cao khả năng khai thác dữ liệu và nghiên cứu ứng dụng AI được xác định là những hướng có thể góp phần nâng cao hiệu quả cung cấp dịch vụ số trong thời gian tới.

Thanh Tùng