Tây Ninh: Môi trường đất duy trì an toàn, chất lượng nước mặt cơ bản ổn định

MTXD - Kết quả quan trắc môi trường đợt 1 năm 2026 trên địa bàn tỉnh Tây Ninh cho thấy toàn bộ 49 vị trí quan trắc đất đều đạt quy chuẩn quốc gia, chưa ghi nhận ô nhiễm kim loại nặng. Trong khi đó, chất lượng nước mặt trên các sông nhìn chung ở mức tốt, song vẫn xuất hiện một số điểm chịu tác động từ nguồn thải công nghiệp và khu dân cư, cần tiếp tục theo dõi, kiểm soát.

Hiện trạng nước sông Sài Gòn tại Tây Ninh trong thời điểm lấy mẫu quan trắc đợt 1 năm 2026. Ảnh: Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường.

Thực hiện Kế hoạch số 13647/KH-SNNMT ngày 31/12/2025 và Quyết định số 953/QĐ-SNNMT ngày 19/3/2026 của Sở Nông nghiệp và Môi trường, Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường tỉnh Tây Ninh đã triển khai chương trình quan trắc chất lượng môi trường đất và nước đợt 1 năm 2026 nhằm đánh giá hiện trạng môi trường, phục vụ công tác quản lý và bảo vệ tài nguyên trên địa bàn.

100% vị trí quan trắc đất đạt quy chuẩn

Đối với môi trường đất, chương trình được thực hiện tại 49 vị trí đại diện cho các khu công nghiệp, khu vực sản xuất nông nghiệp và những nơi có nguy cơ ô nhiễm. Việc đánh giá chất lượng đất được thực hiện theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng đất (QCVN 03:2023/BTNMT).

Các mẫu đất được phân tích tập trung vào nhóm kim loại nặng gồm Cadimi (Cd), Đồng (Cu), Asen (As), Thủy ngân (Hg), Chì (Pb), Crom tổng (Cr), Kẽm (Zn) và Niken (Ni). Đây là các chỉ tiêu quan trọng phản ánh nguy cơ tích tụ ô nhiễm tích tụ trong đất từ hoạt động công nghiệp, nông nghiệp và sinh hoạt.

Kết quả cho thấy toàn bộ 49/49 vị trí quan trắc đều đạt quy chuẩn, tương ứng tỷ lệ 100%. Tất cả các chỉ tiêu kim loại nặng đều thấp hơn ngưỡng cho phép theo QCVN 03:2023/BTNMT.

Trong đó, các kim loại có độc tính cao như Asen dao động dưới 0,070-16,12 mg/kg; Thủy ngân dưới 0,070-0,54 mg/kg; Niken dưới 7-20 mg/kg và Cadimi từ 0,29-9,67 mg/kg. Các thông số Đồng từ 7-40 mg/kg, Kẽm từ 7-115 mg/kg và tổng Chromi từ 1,05 – 33 mg/kg có giá trị cao hơn nhưng vẫn nằm trong giới hạn an toàn theo quy chuẩn.

Tại các khu công nghiệp, trong đó có KCN Hòa Bình, các chỉ tiêu như Cadimi, Asen và Thủy ngân đều ở mức rất thấp hoặc không phát hiện, cho thấy chưa có dấu hiệu ô nhiễm từ hoạt động sản xuất.

Ở các cụm công nghiệp và khu vực xử lý chất thải, một số chỉ tiêu như Chì, Kẽm và Đồng ghi nhận giá trị cao hơn so với các thông số khác, song vẫn bảo đảm quy chuẩn cho phép. Trong khi đó, môi trường đất tại khu vực sản xuất nông nghiệp tiếp tục duy trì ổn định, chưa ghi nhận hiện tượng tích tụ kim loại nặng do sử dụng phân bón hay thuốc bảo vệ thực vật.

Theo đánh giá của cơ quan chuyên môn, kết quả quan trắc cho thấy chất lượng môi trường đất trên địa bàn tỉnh đang ở trạng thái tốt, tạo nền tảng thuận lợi cho phát triển sản xuất nông nghiệp cũng như thu hút đầu tư công nghiệp theo hướng bền vững.

Chất lượng nước mặt nhìn chung tốt, vẫn còn điểm chịu áp lực ô nhiễm

Song song với quan trắc đất, Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường cũng thực hiện lấy mẫu nước mặt tại 65 vị trí trên các tuyến sông và hồ Dầu Tiếng. Các điểm quan trắc được bố trí trên sông Vàm Cỏ, Vàm Cỏ Đông, Vàm Cỏ Tây, sông Sài Gòn, sông Bảo Định, sông Cần Giuộc, kênh Thầy Cai, hồ Dầu Tiếng cùng các khu vực giáp ranh.

Mẫu nước được phân tích theo nhiều nhóm thông số đặc trưng, bao gồm: Nhóm thông số vật lý (nhiệt độ, pH, độ đục, TDS, độ dẫn điện, độ mặn); Nhóm thông số hóa học (DO, BOD5, COD); Nhóm thông số dinh dưỡng (tổng Nitơ, tổng Phosphor) và Nhóm vi sinh (tổng Coliform).

Kết quả đánh giá thông qua chỉ số chất lượng nước (WQI) cho thấy phần lớn nguồn nước mặt trên địa bàn tỉnh vẫn duy trì chất lượng khá tốt. Có 84,6% số điểm quan trắc đạt WQI từ 51-97, tương ứng chất lượng nước từ mức trung bình đến rất tốt.

Trong đó, hồ Dầu Tiếng có chất lượng nước cao nhất với WQI dao động từ 94-97, đáp ứng tốt mục đích cấp nước sinh hoạt. Tiếp theo là sông Bảo Định với WQI từ 86-93.

Ngược lại, kênh Thầy Cai là khu vực có chất lượng nước thấp nhất. Trong 10 vị trí quan trắc tại đây, chỉ số WQI dao động từ 14-77; có 2 vị trí ghi nhận mức ô nhiễm nặng và 4 vị trí chỉ phù hợp cho giao thông thủy cùng các mục đích tương đương.

Trong đợt quan trắc này, ghi nhận 10/65 vị trí có chất lượng nước từ kém đến xấu, chiếm 15,4%. Trong đó có 7 vị trí ở mức xấu và 3 vị trí ở mức kém. Các điểm này chủ yếu nằm gần nguồn thải của khu/cụm công nghiệp, bến phà, cảng hoặc khu dân cư tập trung - những khu vực chịu áp lực lớn từ hoạt động xả thải.

Để tiếp tục nâng cao chất lượng môi trường, Trung tâm Kỹ thuật Tài nguyên và Môi trường kiến nghị các cơ quan chức năng tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi xả thải trái phép; kiểm soát chặt nguồn thải sinh hoạt và công nghiệp trước khi đưa ra môi trường; duy trì quan trắc định kỳ kết hợp ứng dụng công nghệ giám sát liên tục, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền nhằm nâng cao ý thức bảo vệ tài nguyên đất và nguồn nước trong cộng đồng.

Kết quả quan trắc đợt 1 năm 2026 cho thấy môi trường đất trên địa bàn tỉnh Tây Ninh tiếp tục được duy trì ở trạng thái an toàn, chưa phát hiện ô nhiễm kim loại nặng. Đối với môi trường nước, dù chất lượng nhìn chung vẫn ở mức tốt, song một số khu vực chịu tác động từ hoạt động sản xuất và dân sinh cần tiếp tục được theo dõi, kiểm soát để bảo đảm phát triển kinh tế - xã hội gắn với bảo vệ môi trường bền vững.

ANH HÀO