Vì sao nhiều dự án trọng điểm của Đà Nẵng đội vốn khủng?

MTXD- Có dự án ban đầu từ 85 tỷ tăng lên 359 tỷ, có dự án tăng 1.800 tỉ đồng so với 87 tỉ đồng dự kiến ban đầu. Đâu là nguyên nhân khiến nhiều dự án của Đà Nẵng đội vốn mạnh như vậy.

Đoàn giám sát kiến nghị UBND TP Đà Nẵng chỉ đạo tổ chức rà soát chấn chỉnh, làm rõ nguyên nhân,  trách nhiệm các đơn vị liên quan. (ảnh Quốc Dũng)

Chiều 16/12, tại Kỳ họp thứ 4 HĐND TP. Đà Nẵng khóa X, nhiệm kỳ 2021 - 2026 đã diễn ra phiên chất vấn và trả lời chất vấn của các đại biểu đối với Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Tài nguyên và Môi trường.

Theo kết quả giám sát chuyên đề “Tình hình hoạt động của các Ban quản lý dự án (BQLDA) trực thuộc UBND TP và việc triển khai các dự án trọng điểm" của Đoàn giám sát HĐND TP Đà Nẵng gửi kỳ họp thứ 4, HĐND TP khóa X, thì tuyến đường trục 1 Tây Bắc tăng kinh phí đền bù từ 367 tỷ đồng lên 650 tỷ đồng, tuyến đường ĐH 2 tăng từ 88 tỷ đồng lên hơn 240 tỷ đồng, tuyến đường vành đai phía Tây tăng từ 85 tỷ lên 359 tỷ đồng… Việc khái toán không chính xác dẫn đến nhiều dự án đội vốn, trong đó phải kể đến dự án tuyến đường Trục I Tây Bắc đoạn Hồ Tùng Mậu đến Quốc lộ 1A tăng thêm 273 tỉ đồng so với 376 tỉ đồng ban đầu; tuyến đường vành đai phía Tây điều chỉnh lần 1 từ 85,6 tỉ đồng lên 244,5 tỉ đồng (tăng 158,8 tỉ đồng), điều chỉnh lần 2 lên 359 tỉ đồng, tiếp tục tăng 114,5 tỉ đồng. Đặc biệt, có dự án tăng tổng mức đầu tư lên đến hơn 20 lần, đó là dự án đường vành đai phía Tây 2 tăng 1.800 tỉ đồng so với 87 tỉ đồng dự kiến ban đầu.

Theo báo cáo, giai đoạn 2016-2020, TP.Đà Nẵng có 76 dự án mang tính động lực, trọng điểm cần tập trung triển khai, tuy nhiên đến nay mới có 7 dự án và 1 dự án thành phần hoàn thành. Việc tiến độ thi công các dự án chậm, kéo dài nhiều năm làm tăng kinh phí, không phát huy hiệu quả đầu tư.

Dự án đường vành đai phía Tây Đà Nẵng đoạn từ quốc lộ 14B đến đường Hồ Chí Minh (giai đoạn 1) vừa được thanh tra phát hiện ra nhiều sai phạm.

Vậy đâu là nguyên nhân dẫn đến sự tăng kinh phí đền bù ở các dự án, trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị liên quan cũng như giải pháp khắc phục trong thời gian đến như thế nào?

Bà Trần Thị Thanh Tâm - Giám đốc Sở KH&ĐT TP Đà Nẵng – cho rằng, thực trạng tăng kinh phí đền bù ở các dự án trong thời gian qua do điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án, chủ yếu là việc tăng giá trị đền bù giải tỏa. Bên cạnh đó, trước đây một số dự án do các Ban quản lý và đơn vị giải phóng mặt bằng đã không có sự phối hợp chặt chẽ trong việc xác định dự toán kinh phí đền bù và phương án tái định cư, dẫn đến việc khi triển khai thực hiện đã phát sinh kinh phí đền bù rất lớn. Thậm chí nhiều dự án còn thiếu quỹ đất để bố trí tái định cư cho người dân.

Khi thực hiện chủ trương đầu tư dự án, các đơn vị chỉ đi kiểm tra và rà soát rồi lên dự toán kinh phí đền bù, không tiến hành kiểm đếm, đo đạc và chưa có hồ sơ cụ thể để xác định chính xác khối lượng giá trị đền bù thực tế, cho nên thiếu chính xác về dự toán kinh phí. Không những vậy, hiện nay có dự án công tác chuẩn bị đầu tư kéo dài, dẫn đến việc thay đổi mức giá trị đền bù, gây chênh lệch quá lớn. Trong khi đó, giá đất thị trường thời gian qua tăng nhanh, chênh lệch cao so với giá đền bù, nên việc giải phóng mặt bằng gặp rất nhiều khó khăn, kéo dài thời gian triển khai dự án, nên buộc phải điều chỉnh lại phương án tái định cư và phương án đền bù cho người dân. Như vậy, việc lập chủ trương đầu tư không sát thực tế, việc triển khai dự án kéo dài dẫn tới phải điều chỉnh chủ trương đầu tư, đội vốn, làm giảm hiệu quả đầu tư công ở nhiều dự án tại Đà Nẵng.

Ngày 15/12, Đoàn giám sát HĐND TP. Đà Nẵng đã có báo cáo kết quả giám sát chuyên đề “Tình hình hoạt động của các Ban quản lý dự án (BQLDA) trực thuộc UBND TP và việc triển khai các dự án động lực, trọng điểm gửi kỳ họp thứ 4, HĐND TP khóa 10.

Theo đó, Đoàn giám sát kiến nghị UBND TP Đà Nẵng chỉ đạo tổ chức rà soát chấn chỉnh, làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm các đơn vị liên quan trong việc phát sinh kinh phí đền bù lớn ở một số dự án dẫn đến phải điều chỉnh tổng mức đầu tư.

Đoàn giám sát HĐND TP Đà Nẵng chỉ ra hàng loạt hạn chế, trong đó công tác  lập chủ trương đầu tư có nhiều điểm cần phải khắc phục. Công tác phối hợp giữa các bên liên quan trong việc xác định khái toán kinh phí đền bù, tái định cư bước lập chủ trương đầu tư dự án còn sơ sài, chưa chặt chẽ, chưa sử dụng các cơ sở dữ liệu về đất đai, dân cư, đo đạc…

                                                                                                                                  BẢO ANH