Đà Nẵng: Điểm gặp gỡ của những kiến tạo hòa bình và hợp tác

MTXD – Chương trình giao lưu công tác chính trị giữa Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Cục Quản lý Di dân quốc gia Trung Quốc tiếp tục gửi đi một thông điệp đáng chú ý: Hòa bình không chỉ được gìn giữ bằng năng lực bảo vệ chủ quyền, mà còn được kiến tạo bằng trách nhiệm hợp tác và khả năng kiểm soát bất đồng ngay từ cơ sở.
Sáng 6/11/2026, tại thành phố Đà Nẵng, Trung tướng Nguyễn Anh Tuấn - Chính ủy Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Phó Cục trưởng Cục Quản lý di dân Quốc gia Trung Quốc Mao Húc chủ trì chương trình giao lưu công tác chính trị giữa Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Cục Quản lý Di dân quốc gia Trung Quốc. Giữa những biến động khó lường của tình hình địa chính trị thế giới, khi cạnh tranh chiến lược, xung đột vũ trang, an ninh phi truyền thống và các nguy cơ xuyên biên giới ngày càng đan xen, việc xây dựng lòng tin, duy trì đối thoại và thúc đẩy hợp tác giữa các lực lượng thực thi pháp luật có ý nghĩa vượt ra ngoài khuôn khổ quan hệ song phương. 

Chương trình giao lưu công tác chính trị giữa Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Cục Quản lý Di dân quốc gia Trung Quốc tại Đà Nẵng sáng ngày 6/11/1026.

Thế giới đang bước vào giai đoạn mà những ranh giới an ninh truyền thống và phi truyền thống ngày càng trở nên khó phân định. Xung đột vũ trang tại một số khu vực, cạnh tranh ảnh hưởng giữa các nước lớn, những biến động trong chuỗi cung ứng toàn cầu, khủng bố, tội phạm xuyên quốc gia, di cư bất hợp pháp và các thách thức an ninh mạng đang tạo nên một môi trường quốc tế nhiều bất định. Trong bối cảnh đó, biên giới quốc gia không đơn thuần là đường phân định lãnh thổ. Đây còn là không gian giao thoa về kinh tế, văn hóa, dân cư, thương mại và an ninh, nơi một sự cố nhỏ nếu không được kiểm soát kịp thời cũng có thể tạo ra những hệ lụy vượt khỏi phạm vi địa phương.
Bởi vậy, tư duy bảo vệ biên giới trong giai đoạn hiện nay không thể chỉ dừng lại ở việc kiểm soát xuất nhập cảnh, tuần tra, kiểm soát địa bàn hay đấu tranh với các hành vi vi phạm pháp luật. Yêu cầu cao hơn là phải hình thành được cơ chế phối hợp đủ hiệu quả để nhận diện nguy cơ, xử lý bất đồng, ngăn chặn vi phạm và duy trì trạng thái ổn định lâu dài. Đó cũng chính là giá trị đáng chú ý của chương trình giao lưu công tác chính trị giữa Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Cục Quản lý Di dân quốc gia Trung Quốc.
Chương trình do Trung tướng Nguyễn Anh Tuấn - Chính ủy Bộ đội Biên phòng Việt Nam và đồng chí Mao Húc - Phó Cục trưởng Cục Quản lý Di dân quốc gia Trung Quốc đồng chủ trì. Đây không phải một hoạt động ngoại giao đơn lẻ, mà là sự tiếp nối tiến trình giao lưu, hợp tác được duy trì từ tháng 10/2024, gắn với yêu cầu nâng cao hiệu quả phối hợp quản lý biên giới và thực thi pháp luật giữa hai lực lượng. Điều đáng quan tâm không nằm ở quy mô hay tính chất nghi lễ của chương trình, mà ở thông điệp chiến lược phía sau. Khi các lực lượng trực tiếp thực hiện nhiệm vụ quản lý biên giới duy trì được đối thoại, hiểu biết và cơ chế phối hợp thường xuyên, nguy cơ phát sinh những tình huống phức tạp sẽ có thêm điều kiện được nhận diện và xử lý từ sớm. Nói cách khác, một đường biên giới ổn định không chỉ được bảo vệ bằng hàng rào pháp lý và năng lực thực thi nhiệm vụ, mà còn bằng khả năng xây dựng lòng tin giữa những chủ thể trực tiếp quản lý đường biên ấy.
Một trong những nội dung có ý nghĩa thực tiễn nổi bật được ghi nhận tại chương trình là cơ chế phối hợp thực thi pháp luật ba cấp trong kiểm soát biên phòng khu vực cửa khẩu và quản lý biên giới đất liền giữa hai bên tiếp tục được vận hành thông suốt. Đây là điểm cần được nhìn nhận dưới góc độ an ninh chủ động. Bởi thực tế cho thấy, các thách thức tại khu vực biên giới hiện nay không chỉ giới hạn trong những hành vi vi phạm chủ quyền hay xâm phạm đường biên. Những vấn đề như mua bán người, buôn lậu, gian lận thương mại, xuất nhập cảnh trái phép, vận chuyển hàng cấm và các loại tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia đều có thể tạo ra những tác động trực tiếp đến an ninh, trật tự và đời sống người dân. Nếu mỗi bên chỉ xử lý các vụ việc trong phạm vi địa bàn quản lý của mình, thiếu trao đổi thông tin và thiếu sự phối hợp kịp thời, những khoảng trống trong quản lý có thể bị các đối tượng vi phạm lợi dụng. Vì vậy, cơ chế phối hợp ba cấp không đơn thuần là một phương thức trao đổi nghiệp vụ. Về bản chất, đây là công cụ giúp tăng cường khả năng kết nối giữa các cấp quản lý, tạo điều kiện để thông tin được trao đổi, tình huống được xử lý và hoạt động thực thi pháp luật được triển khai đồng bộ hơn.
Đáng chú ý, đến nay hai bên đã triển khai ký kết nghĩa 82 cặp “Đồn - Trạm/Chi đội hữu nghị, biên giới bình yên” và 73 cặp “Kết nghĩa cụm dân cư hai bên biên giới”. Những con số này có ý nghĩa vượt ra ngoài thống kê về số lượng hoạt động hợp tác. Bởi một đồn biên phòng hay một trạm quản lý di dân không chỉ là đơn vị thực thi nhiệm vụ chuyên môn. Đó còn là đầu mối kết nối với chính quyền địa phương, cộng đồng dân cư và các hoạt động giao lưu nhân dân. Khi quan hệ giữa các đơn vị cơ sở được duy trì thường xuyên, sự hiểu biết và trách nhiệm phối hợp có thể được chuyển hóa thành năng lực phòng ngừa rủi ro ngay tại địa bàn. Đặc biệt, việc mở rộng kết nghĩa giữa các cụm dân cư hai bên biên giới cho thấy một hướng tiếp cận đáng chú ý: “Muốn xây dựng biên giới hòa bình, không thể chỉ dựa vào hoạt động của các lực lượng chuyên trách mà phải tạo được sự đồng thuận và gắn bó trong cộng đồng dân cư.” Một khu vực biên giới mà người dân có sinh kế ổn định, được bảo đảm an ninh, có điều kiện giao thương và duy trì quan hệ hữu nghị sẽ có nền tảng xã hội vững chắc hơn để chống lại những tác động tiêu cực từ các hoạt động vi phạm pháp luật.

Bảo vệ biên giới là bảo vệ chủ quyền, nhưng kiến tạo được một đường biên giới hòa bình còn là bảo vệ điều kiện phát triển, bảo vệ cuộc sống bình yên của nhân dân và đóng góp vào sự ổn định chung của khu vực (Ảnh minh họa).

Không chỉ đơn thuần là việc giữ đường biên, mà còn giữ không gian phát triển. Có một thực tế cần nhìn nhận: Hòa bình và ổn định biên giới không chỉ là mục tiêu của công tác quốc phòng, an ninh. Đó còn là điều kiện trực tiếp quyết định khả năng phát triển kinh tế, thương mại, giao lưu nhân dân và kết nối khu vực. Một cửa khẩu vận hành thông suốt, một tuyến biên giới an toàn, một cơ chế phối hợp hiệu quả giữa các lực lượng chức năng sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro, tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu, lưu thông hàng hóa và hợp tác kinh tế.
Trong chương trình giao lưu lần này, hai bên cũng đề cập việc tiếp tục phối hợp triển khai các nội dung hợp tác đã ký kết, nghiên cứu mở rộng những lĩnh vực cùng quan tâm, trong đó có quản lý biên giới, kiểm soát cửa khẩu và thúc đẩy các mô hình cửa khẩu thông minh, cửa khẩu số. Đây là hướng đi có ý nghĩa trong bối cảnh chuyển đổi số đang tác động sâu sắc đến phương thức quản lý nhà nước và hoạt động giao thương quốc tế. Tuy nhiên, công nghệ chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi đi cùng sự phối hợp đồng bộ về quy trình, trách nhiệm và cơ chế chia sẻ thông tin. Cửa khẩu hiện đại không chỉ cần hạ tầng kỹ thuật tiên tiến mà còn cần một môi trường an ninh đủ tin cậy để hoạt động thông suốt.
Ở góc độ rộng hơn, hợp tác biên phòng còn có khả năng tạo ra những giá trị thiết thực trong các lĩnh vực an sinh xã hội, cứu hộ, cứu nạn và phòng, chống thiên tai tại khu vực biên giới. Đây là những vấn đề không phân biệt quốc tịch khi thiên tai xảy ra, cũng không thể giải quyết hiệu quả nếu thiếu sự phối hợp giữa các lực lượng có trách nhiệm. Bởi vậy, xây dựng biên giới hòa bình không chỉ là ngăn chặn những điều có thể gây bất ổn, mà còn là chủ động tạo ra những điều kiện để người dân hai bên cùng được hưởng lợi từ sự ổn định đó.
Trong bối cảnh thế giới còn nhiều biến động, việc duy trì các kênh đối thoại ở cấp chiến lược, đồng thời phát triển cơ chế hợp tác cụ thể giữa các lực lượng thực thi nhiệm vụ tại cơ sở, chính là cách thức thiết thực để củng cố lòng tin và giảm thiểu nguy cơ tính toán sai lầm.
Việc chương trình giao lưu được tổ chức tại Đà Nẵng cũng tạo nên một điểm nhấn đáng chú ý. Là thành phố có vị trí quan trọng trong không gian kinh tế, quốc phòng và giao thương của miền Trung, Đà Nẵng đang hướng đến vai trò trung tâm kết nối khu vực, phát triển kinh tế biển, logistics, thương mại và hội nhập quốc tế.
Trong khuôn khổ chương trình, các đại biểu đã tham quan triển lãm ảnh mỹ thuật về quan hệ hữu nghị Việt Nam - Trung Quốc, Bảo tàng Hồ Chí Minh, Bảo tàng Quân khu 5, Cảng Tiên Sa và một số danh lam, thắng cảnh của thành phố. Những hoạt động ấy góp phần mở rộng không gian giao lưu từ lĩnh vực chuyên môn sang văn hóa, lịch sử và kinh tế, qua đó tạo thêm điều kiện để cán bộ hai lực lượng tăng cường hiểu biết về đất nước, con người và những giá trị truyền thống của mỗi bên.
Suy cho cùng, giá trị lớn nhất của mọi hoạt động hợp tác quốc phòng, an ninh không nằm ở số lượng cuộc gặp gỡ hay những văn bản được ký kết, mà phải được kiểm chứng bằng hiệu quả thực tế đối với an ninh quốc gia và đời sống nhân dân. Một đường biên giới hòa bình là nơi người dân không phải sống trong lo âu về bất ổn, nơi hoạt động giao thương được duy trì an toàn, nơi các hành vi vi phạm pháp luật được ngăn chặn, nơi những bất đồng được xử lý bằng đối thoại và trách nhiệm, nơi chính quyền, lực lượng chức năng và cộng đồng dân cư có thể cùng tham gia bảo vệ môi trường ổn định.
Chương trình giao lưu công tác chính trị giữa Bộ đội Biên phòng Việt Nam và Cục Quản lý Di dân quốc gia Trung Quốc tại Đà Nẵng ngày 6/11/2026 vì thế được nhìn nhận như một mắt xích trong tiến trình xây dựng môi trường hòa bình, hữu nghị, ổn định và hợp tác lâu dài trên tuyến biên giới chung. Trong một thế giới mà bất ổn có thể lan truyền nhanh hơn bao giờ hết, chủ động xây dựng lòng tin và duy trì các cơ chế phối hợp không phải là lựa chọn mang tính hình thức, mà là yêu cầu của quản trị an ninh hiện đại.
Bảo vệ biên giới là bảo vệ chủ quyền, nhưng kiến tạo được một đường biên giới hòa bình còn là bảo vệ điều kiện phát triển, bảo vệ cuộc sống bình yên của nhân dân và đóng góp vào sự ổn định chung của khu vực. Bởi hòa bình bền vững không bắt đầu khi nguy cơ xung đột xuất hiện, mà phải được xây dựng từ trước đó – bằng bản lĩnh, sự tỉnh táo, đối thoại có trách nhiệm và những hành động hợp tác cụ thể.

ĐÌNH HIỆP