Hậu kiểm vi phạm môi trường: Căn cứ nào để cơ sở hoạt động trở lại?

MTXD - Nghị định 412/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 14/11/2026, quy định trách nhiệm chấp hành quyết định xử phạt tại Điều 78 và thủ tục kiểm tra, xác nhận kết quả khắc phục tại Điều 79.

MTXD - Với cơ sở bị đình chỉ hoạt động hoặc bị tước quyền sử dụng giấy phép có thời hạn, kết quả hậu kiểm là căn cứ để xem xét cho hoạt động trở lại. Cơ quan có thẩm quyền phải đối chiếu chứng cứ với từng yêu cầu trong quyết định xử phạt.

Nghị định 412/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 14/11/2026, quy định trách nhiệm chấp hành quyết định xử phạt tại Điều 78 và thủ tục kiểm tra, xác nhận kết quả khắc phục tại Điều 79.

Chứng cứ nào cho thấy cơ sở đã khắc phục vi phạm?

Quyết định xử phạt là căn cứ để xác định cơ sở phải làm gì và cần chứng cứ nào. Hồ sơ phải thể hiện rõ từng yêu cầu đã hoàn thành hay chưa hoàn thành, từ việc bổ sung giấy phép đến cải tạo công trình xử lý chất thải.

Theo điểm c khoản 3 Điều 78, tổ chức, cá nhân gây ô nhiễm hoặc phải cải tạo, nâng cấp, xây dựng công trình bảo vệ môi trường phải gửi báo cáo kế hoạch vận hành thử nghiệm để cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, giám sát và cho phép theo quy định. Khi công trình vận hành ổn định, cơ sở gửi báo cáo kết quả khắc phục kèm hồ sơ, số liệu và kết quả phân tích mẫu của đơn vị có chức năng.

Một phần mặt nước tại xã Vĩnh Lộc, TP.HCM có lớp phủ màu xanh. Ảnh minh hoạ: Đình Cương.

Khi xem xét kết quả phân tích, cơ quan kiểm tra cần xác định mẫu đại diện cho nguồn thải hoặc hạng mục nào. Vị trí, thời điểm lấy mẫu, loại chất thải, thông số phân tích và điều kiện vận hành phải được đối chiếu với nội dung vi phạm. Khi có căn cứ cần làm rõ, việc đo đạc, giám định hoặc phân tích bổ sung thực hiện theo quy định.

Nếu cơ sở bị đình chỉ do thiếu giấy phép môi trường hoặc quyết định phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường, căn cứ xác nhận là kết quả giải quyết thủ tục hành chính tương ứng của cấp có thẩm quyền (khoản 4 Điều 79).

Ai kiểm tra và khi nào cơ sở được hoạt động trở lại?

Theo Điều 79, nếu người ra quyết định xử phạt thuộc cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép môi trường, cơ sở gửi báo cáo đến cơ quan có thẩm quyền của người đã xử phạt để kiểm tra, xác nhận.

Trong trường hợp còn lại, tùy thẩm quyền cấp phép, đầu mối tiếp nhận có thể là cơ quan chuyên môn thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Sở Nông nghiệp và Môi trường hoặc cơ quan đang thụ lý hồ sơ theo khoản 2 Điều 79. Cơ sở đồng thời gửi báo cáo đến cơ quan của người đã xử phạt để phối hợp kiểm tra.

Cơ sở gửi báo cáo ít nhất 15 ngày làm việc trước khi hết thời hạn tước quyền sử dụng giấy phép, đình chỉ hoạt động hoặc khắc phục hậu quả, hoặc gửi sau khi đã khắc phục xong. Trong 5 ngày làm việc kể từ khi nhận báo cáo, cơ quan có thẩm quyền tiến hành kiểm tra dựa trên quyết định xử phạt và kết quả kiểm tra liên quan.

Nếu cơ sở đã khắc phục xong, cơ quan có thẩm quyền ban hành thông báo kết quả trong 5 ngày làm việc kể từ khi kết thúc kiểm tra, trừ trường hợp phải trưng cầu kết quả giám định, đo đạc và phân tích mẫu môi trường. Vì vậy, cơ sở không thể mặc định được hoạt động trở lại sau 10 ngày làm việc kể từ ngày nộp báo cáo.

Túi ni lông, hộp xốp và nhiều bao lớn nằm trên nền đất tại xã Vĩnh Lộc, TP.HCM. Ảnh minh hoạ: Đình Cương.

Theo điểm a khoản 3 Điều 78 và Điều 79, cơ sở bị tước quyền sử dụng giấy phép hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn chỉ được hoạt động trở lại khi đáp ứng đầy đủ yêu cầu pháp luật, chấp hành xong hình thức xử phạt bổ sung hoặc biện pháp khắc phục theo thời hạn trong quyết định và được cơ quan có thẩm quyền xác nhận đã khắc phục xong.

Tổ chức, cá nhân đã tích cực khắc phục nhưng cần thêm thời gian có thể đề nghị cơ quan có thẩm quyền xem xét gia hạn, tối đa 24 tháng theo Điều 79. Việc gia hạn không thay thế các điều kiện hoạt động trở lại. Trường hợp cố tình không khắc phục sẽ bị cưỡng chế theo quy định.

Theo khoản 3 Điều 79, người ra quyết định xử phạt có trách nhiệm theo dõi, kiểm tra việc chấp hành và thông báo kết quả thi hành xong cho cơ quan quản lý Cơ sở dữ liệu quốc gia về xử lý vi phạm hành chính.

Điều 81 quy định trách nhiệm của cơ quan đã công khai thông tin vi phạm. Khi quyết định xử phạt bị thay đổi, hủy bỏ, đình chỉ thi hành hoặc khi tổ chức, cá nhân đã chấp hành xong, khắc phục xong, cơ quan này phải cập nhật, cải chính hoặc gỡ bỏ thông tin theo quy định để người dân theo dõi đúng kết quả xử lý.

ĐÌNH CƯƠNG

Các tin khác

Bên trong Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam ở Vườn quốc Bạch Mã
Bên trong Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam ở Vườn quốc Bạch Mã

MTXD - Trung tâm Cứu hộ Gấu Việt Nam đặt tại Vườn quốc Bạch Mã (TP Huế) hiện đang chăm sóc cho 21 cá thể gấu, trong đó có 19 gấu ngựa và 2 gấu chó. Những cá thể gấu này phần lớn được tiếp nhận từ nhiều nơi trên khắp cả nước sau thời gian dài bị nuôi nhốt.

Huế lan tỏa lối sống xanh từ những mô hình thiết thực, đưa bảo vệ môi trường vào đời sống cộng đồng
Huế lan tỏa lối sống xanh từ những mô hình thiết thực, đưa bảo vệ môi trường vào đời sống cộng đồng

MTXD - Từ thu gom phế liệu gây quỹ an sinh, phân loại rác tại nguồn đến xây dựng những tuyến đường hoa, các mô hình bảo vệ môi trường do hội viên phụ nữ triển khai tại thành phố Huế đang tạo nên những chuyển biến tích cực từ cơ sở.

Đà Nẵng: Chủ động ứng phó nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn trong năm 2027
Đà Nẵng: Chủ động ứng phó nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn trong năm 2027

MTXD - Đà Nẵng chủ động triển khai các giải pháp phòng, chống hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn năm 2027 trên lưu vực Vu Gia – Thu Bồn, tập trung điều tiết nguồn nước, vận hành công trình thủy lợi, ngăn mặn, giữ ngọt, bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất nông nghiệp và sinh hoạt dân sinh.

Chốt phương án giải cứu tàu hàng “khủng” mắc cạn ở vịnh Chân Mây
Chốt phương án giải cứu tàu hàng “khủng” mắc cạn ở vịnh Chân Mây

​MTXD - Cơ quan chức năng TP Huế đã thống nhất phương án huy động thêm 3 tàu lai công suất lớn nhằm hỗ trợ lai dắt, đưa tàu hàng VTA NEPTUNE ra khỏi khu vực mắc cạn ở vùng biển Chân Mây - Lăng Cô

Xã Vĩnh Lại – Hải Phòng: Tăng cường công tác quản lý đất đai, trật tự xây dựng, giao thông và bảo vệ môi trường
Xã Vĩnh Lại – Hải Phòng: Tăng cường công tác quản lý đất đai, trật tự xây dựng, giao thông và bảo vệ môi trường

MTXD - Trong quá trình phát triển đô thị và xây dựng nông thôn mới, công tác quản lý đất đai, trật tự xây dựng, giao thông và bảo vệ môi trường luôn giữ vai trò quan trọng, góp phần bảo đảm kỷ cương pháp luật, nâng cao chất lượng đời sống người dân và tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững.