Huế: Bệnh viện 169,556 tỷ đồng chưa thể quyết toán

MTXD - Dự án Bệnh viện Đa khoa khu vực phía Nam tỉnh Thừa Thiên Huế hoàn thành, đưa vào sử dụng từ năm 2015 nhưng đến nay chưa quyết toán vốn đầu tư xây dựng. Thanh tra thành phố Huế xác định nhiều hạng mục bị bỏ trống, hồ sơ xây dựng thiếu sót, 35 thiết bị y tế đã nghiệm thu, thanh toán nhưng chưa được sử dụng, gây lãng phí ngân sách nhà nước.

Ngày 20/7/2026, Thanh tra thành phố Huế ban hành Thông báo số 1804/TB-TTr về Kết luận thanh tra Dự án Bệnh viện Đa khoa khu vực phía Nam tỉnh Thừa Thiên Huế. Thông báo được ban hành trên cơ sở Kết luận thanh tra chuyên đề số 1488/KL-TTr ngày 17/6/2026 của Thanh tra thành phố.

Dự án được UBND tỉnh Thừa Thiên Huế phê duyệt lần đầu tại Quyết định số 1394/QĐ-UBND ngày 29/5/2003, do Sở Y tế làm chủ đầu tư. Sau 4 lần điều chỉnh tăng, giảm tổng mức đầu tư, tại Quyết định số 68/QĐ-UBND ngày 13/01/2015, tổng mức đầu tư của dự án được xác định là 169,556 tỷ đồng.

Dự án gồm 54 gói thầu, khởi công từ năm 2003 và hoàn thành, đưa vào sử dụng năm 2015. Tuy nhiên, đến nay dự án vẫn chưa quyết toán vốn đầu tư xây dựng do có 29/54 gói thầu không đủ thành phần hồ sơ quyết toán theo quy định, chủ yếu là các gói thầu xây lắp, mua sắm và lắp đặt thiết bị.

Theo kết luận thanh tra, từ khi đi vào hoạt động, bệnh viện không khai thác hết công suất đầu tư. Nhiều hạng mục công trình đã xây dựng nhưng phải bỏ trống, không sử dụng; nhiều thiết bị y tế đã mua sắm nhưng lưu kho trong thời gian dài, không được đưa vào khai thác, gây lãng phí ngân sách nhà nước.

Quá trình triển khai dự án, chủ đầu tư, đơn vị thi công, các đơn vị tư vấn và các tổ chức liên quan để xảy ra nhiều vi phạm, thiếu sót trong công tác đầu tư, nghiệm thu, thanh toán, xác định nhu cầu mua sắm trang thiết bị, quản lý và sử dụng tài sản công.

Thanh tra thành phố xác định việc điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư lần thứ nhất vào ngày 14/4/2004 vi phạm quy định tại Nghị định số 52/1999/NĐ-CP ngày 08/7/1999 của Chính phủ về ban hành Quy chế quản lý đầu tư và xây dựng.

Việc điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư lần thứ hai vào ngày 13/6/2008 vi phạm quy định tại Thông tư số 03/2008/TT-BXD ngày 25/01/2008. Ban Quản lý Khu kinh tế Chân Mây - Lăng Cô căn cứ kết quả điều chỉnh dự toán công trình của Sở Y tế để quyết định điều chỉnh tổng mức đầu tư dự án là chưa đúng Điều 40 Luật Xây dựng năm 2003.

Đối với lần điều chỉnh thứ tư, Sở Kế hoạch và Đầu tư ban hành văn bản thẩm định ngày 30/12/2013. Tuy nhiên, đến thời điểm UBND tỉnh ban hành Quyết định số 68/QĐ-UB ngày 13/01/2015, Luật Xây dựng năm 2014 đã có hiệu lực nhưng quyết định vẫn căn cứ Luật Xây dựng năm 2003.

Chủ đầu tư là Sở Y tế cũng không thực hiện việc đánh giá, chứng minh hiệu quả tài chính, kinh tế - xã hội do việc điều chỉnh dự án mang lại. Thanh tra thành phố kết luận nội dung này không đúng quy định tại điểm b khoản 1 Điều 61 Luật Xây dựng năm 2014.

Tại gói thầu số 02, gồm các hạng mục san nền, tường chắn đất, cổng, hàng rào và đường vào cổng, chủ đầu tư không gửi thông báo trúng thầu bằng văn bản cho nhà thầu trúng thầu và các nhà thầu không trúng thầu. Bản vẽ hoàn công không ghi thời gian, không có chữ ký của người lập, không được đóng dấu; hồ sơ quản lý chất lượng không đầy đủ; nhật ký thi công và nhật ký giám sát không có trong hồ sơ nghiệm thu, thanh toán.

Thời gian thi công thực tế của gói thầu này vượt 2.299 ngày, từ ngày 15/6/2005 đến ngày 30/9/2011, so với hợp đồng đã ký. Tuy nhiên, hồ sơ không có phụ lục hợp đồng liên quan đến việc điều chỉnh thời gian; việc kéo dài tiến độ cũng không được báo cáo người quyết định đầu tư.

Đối với gói thầu số 19, gồm toàn bộ phần xây lắp công trình kiến trúc và hạ tầng kỹ thuật, chủ đầu tư không thực hiện thẩm định điều chỉnh, bổ sung dự toán theo khối lượng hoàn thành, mức lương tối thiểu và biến động giá nguyên, nhiên vật liệu tại thời điểm thi công trước khi Sở Y tế ban hành Quyết định số 41/QĐ-SYT ngày 27/3/2013.

Chủ đầu tư không tổ chức thương thảo để hoàn thiện việc ký kết hợp đồng. Có 12 hạng mục không có bản vẽ thiết kế thi công trong hồ sơ cung cấp cho đoàn thanh tra; 4 hạng mục có bản vẽ thiết kế thi công nhưng không đủ thành phần ký duyệt theo quy định. Có 14 hạng mục đã thi công, nghiệm thu và thanh toán nhưng hồ sơ không có bản vẽ hoàn công.

Việc kéo dài thời gian thi công nhưng không báo cáo người có thẩm quyền xem xét, quyết định được xác định vi phạm khoản 2 Điều 57 Luật Đấu thầu năm 2005.

Nhiều sai phạm tiếp tục được chỉ ra tại gói thầu số 47 về cung cấp, lắp đặt thiết bị y tế bổ sung. Hồ sơ không có văn bản trình kế hoạch lựa chọn nhà thầu; không đăng tải kế hoạch lựa chọn nhà thầu; không có tờ trình xin phê duyệt hồ sơ mời thầu và danh sách nhà thầu đáp ứng yêu cầu kỹ thuật; không có báo cáo thẩm định danh sách nhà thầu đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và không xếp hạng nhà thầu theo quy định.

Hợp đồng kinh tế số 04/2015/HĐTBYT ngày 22/4/2015 được ký giữa Sở Y tế với Liên danh Công ty TNHH Việt Quang và Công ty CPTM và DV Hồng Phát đã được gia hạn chỉ dựa trên thông báo ngày 17/7/2015 của liên danh nhà thầu mà không xác minh thực tế. Thanh tra thành phố cho rằng việc này thể hiện sự thiếu trách nhiệm của chủ đầu tư trong quản lý hợp đồng, làm lợi cho nhà thầu.

Một số thiết bị gắn với công trình như hệ thống đèn phòng mổ, hệ thống xử lý nước thải phục vụ thiết bị y tế và hệ thống phòng X-quang không có bản vẽ hoàn công, biên bản nghiệm thu hoàn thành lắp đặt nhưng vẫn được nghiệm thu, thanh toán.

Đáng chú ý, có 35 thiết bị y tế đã được nghiệm thu, thanh toán nhưng chưa được sử dụng và đang lưu giữ trong kho tại thời điểm kiểm tra. Nguyên nhân được xác định gồm không có nhu cầu sử dụng, thiếu nhân sự đủ trình độ chuyên môn để vận hành, không có bệnh nhân điều trị, không xác định được tình trạng hoạt động hoặc thiết bị đã hư hỏng.

Thanh tra thành phố nhận định tình trạng này bắt nguồn từ việc xác định nhu cầu và quyết định đầu tư mua sắm ban đầu vượt quá quy mô khám, chữa bệnh cũng như năng lực nhân sự chuyên môn của bệnh viện. Giám đốc Sở Y tế tại thời điểm mua sắm năm 2015 bị xác định thiếu trách nhiệm trong việc xác định nhu cầu trang thiết bị, dẫn đến quyết định đầu tư không phù hợp, gây lãng phí ngân sách nhà nước.

Kết quả kiểm kê năm 2022 của Sở Y tế cho thấy nhiều thiết bị thuộc gói thầu số 47 không hoạt động được, gồm 2 lồng ấp trẻ sơ sinh trị giá 513.975.000 đồng; 2 máy chạy thận nhân tạo Model DIALOG + 1 bơm trị giá 1.239.945.000 đồng; một máy điều trị xung điện trị giá 166.005.000 đồng; một máy giúp thở Model Savina trị giá 472.500.000 đồng; một máy giúp thở Model Babylog 8000 plus trị giá 537.600.000 đồng và một máy gây mê Drager Model Fabius Plus trị giá 644.175.000 đồng.

Các thiết bị này hiện đã hết thời gian bảo hành, hao mòn hết, không thể sử dụng do hư hỏng hoặc lạc hậu về công nghệ.

Riêng 2 máy chạy thận nhân tạo trị giá 1.239.945.000 đồng theo giá mua năm 2015 không được hạch toán tài sản cố định và không trích hao mòn. Việc này không đúng Điều 10, Điều 11 Thông tư số 162/2014/TT-BTC ngày 06/11/2014 và Điều 11, Điều 12 Thông tư số 45/2018/TT-BTC ngày 07/5/2018 của Bộ Tài chính.

Các biên bản nghiệm thu ngày 22/6/2015 và 18/8/2015 đều xác nhận toàn bộ thiết bị của gói thầu đã được lắp đặt, vận hành, hướng dẫn sử dụng và chuyển giao công nghệ. Tuy nhiên, tại thời điểm kiểm tra, một số thiết bị chưa được lắp đặt, chạy thử, điển hình là 2 máy chạy thận nhân tạo.

Theo Thanh tra thành phố, việc thanh toán khi thiết bị chưa đủ điều kiện nghiệm thu, hồ sơ nghiệm thu không chính xác, dẫn đến thiết bị không sử dụng được, gây lãng phí ngân sách nhà nước và vi phạm khoản 7 Điều 16 Luật Đầu tư công năm 2014. Việc nghiệm thu không đúng thực tế đối với 2 máy chạy thận để làm căn cứ thanh lý hợp đồng, giúp nhà thầu nhận đủ tiền dù chưa hoàn thành lắp đặt, chạy thử được xác định có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự về hành vi thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.

Thanh tra cũng phát hiện một máy gây mê kèm thở dùng khí y tế trung tâm đã được nghiệm thu, thanh toán nhưng không có chứng nhận xuất xứ và chứng nhận chất lượng; 2 máy chạy thận nhân tạo không có chứng nhận xuất xứ. Việc nghiệm thu thiết bị không đầy đủ chứng nhận vi phạm Điều 20, Điều 21 Hợp đồng số 04/2015/HĐ-TBYT ngày 22/4/2015 và có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự về hành vi thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng.

Thông báo kết luận thanh tra nêu, ngày 01/5/2021, UBND tỉnh đã ban hành Quyết định số 751/QĐ-UBND ngày 08/4/2021 về sáp nhập Bệnh viện Đa khoa Chân Mây vào Trung tâm Y tế huyện Phú Lộc nhằm bổ sung nhân lực, tăng cường hoạt động chuyên môn và tránh lãng phí tài sản nhà nước. Hiện UBND thành phố Huế đang thực hiện đề án bàn giao Bệnh viện Đa khoa Chân Mây cho Trường Đại học Y - Dược, Đại học Huế.

Thanh tra thành phố kiến nghị UBND thành phố Huế chỉ đạo Sở Y tế thực hiện nghiêm kết luận thanh tra; tổ chức kiểm điểm và xử lý phù hợp đối với các tập thể, cá nhân liên quan. Sở Tài chính được giao phối hợp với Sở Y tế rà soát toàn bộ hồ sơ đề nghị quyết toán, xây dựng phương án xử lý, tránh tiếp tục tồn đọng, kéo dài.

Sở Xây dựng được kiến nghị chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm tra, kiểm định và đánh giá chất lượng công trình, lập hồ sơ đánh giá công trình đưa vào sử dụng để phục vụ quyết toán dự án hoàn thành.

Sở Y tế phải triển khai các nhiệm vụ tại Thông báo số 134/TB-UBND ngày 25/4/2026 của UBND thành phố Huế, hoàn thiện phương án khai thác, sử dụng hiệu quả công trình xây dựng và thiết bị của Bệnh viện Đa khoa khu vực phía Nam. Ban Quản lý Khu kinh tế, công nghiệp thành phố Huế cũng được yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm của các tập thể, cá nhân liên quan đến những vi phạm, thiếu sót đã được kết luận./.

Việt Hồng