188 bãi tập kết vật liệu xây dựng ven sông Hà Nội: Cần hành động quyết liệt để bảo vệ môi trường và an toàn đê điều

MTXD - Hoạt động của các bãi tập kết, trung chuyển vật liệu xây dựng ven sông đang đặt ra nhiều thách thức đối với môi trường và an toàn đê điều tại Hà Nội. Trước mùa mưa lũ năm 2026, thành phố yêu cầu các địa phương đồng loạt rà soát, xử lý nghiêm các vi phạm.

Hơn một nửa số bãi đang hoạt động chưa đủ điều kiện pháp lý.

Theo thống kê của Chi cục Thủy lợi và Phòng, chống thiên tai Hà Nội, trên địa bàn thành phố hiện có 188 bãi tập kết, trung chuyển vật liệu xây dựng (VLXD) dọc các tuyến sông. Trong số 87 bãi đang hoạt động, có tới 48 bãi chưa được cơ quan có thẩm quyền giao đất hoặc cho thuê đất theo quy định. Bên cạnh đó, tại nhiều bến bãi vẫn còn tình trạng xe chở vật liệu vượt quá tải trọng cho phép lưu thông trên đê, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến kết cấu và an toàn công trình đê điều.

Trước thực trạng trên, ngày 29/6/2026, Chủ tịch UBND TP Hà Nội đã ban hành Chỉ thị số 15/CT-UBND về tăng cường xử lý vi phạm pháp luật về đê điều và bảo đảm an toàn công trình đê điều trong mùa mưa, lũ năm 2026. Chỉ thị yêu cầu các sở, ngành và chính quyền địa phương tập trung rà soát, xử lý nghiêm các bến bãi, trạm trộn bê tông, bãi tập kết vật liệu xây dựng hoạt động vi phạm trong phạm vi bảo vệ đê điều; đồng thời tăng cường kiểm soát phương tiện quá tải và ngăn chặn các hành vi lấn chiếm lòng, bãi sông.

Ảnh: Khánh Tân 

Không chỉ là câu chuyện pháp lý, nhiều bến bãi còn tiềm ẩn nguy cơ đối với môi trường và hành lang thoát lũ

Theo đánh giá của UBND thành phố, những tồn tại tại các bãi tập kết VLXD không chỉ dừng ở việc chưa hoàn thiện các thủ tục về đất đai mà còn tác động trực tiếp đến môi trường và an toàn hệ thống đê điều. Tại một số khu vực, vật liệu xây dựng được tập kết với diện tích lớn, chất tải cao, làm gia tăng nguy cơ sạt lở bờ sông, bãi sông và ảnh hưởng đến các công trình bảo vệ bờ.

Đáng chú ý, một số bến bãi còn xảy ra tình trạng đổ chất thải để san lấp mặt bằng, lấn chiếm lòng sông, đóng cọc cừ, đắp bờ quây sát mép sông. Những hoạt động này có thể làm thu hẹp mặt cắt dòng chảy, cản trở khả năng thoát lũ và gia tăng rủi ro mất an toàn khi xảy ra mưa lớn hoặc lũ trên các tuyến sông.

Bên cạnh đó, quá trình tập kết, bốc dỡ và vận chuyển VLXD còn phát sinh bụi, tiếng ồn và nguy cơ ô nhiễm môi trường tại các khu dân cư ven sông. Trong khi đó, tình trạng xe chở vật liệu vượt quá tải trọng cho phép vẫn diễn ra ở một số tuyến đê, không chỉ gây hư hỏng mặt đê mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực phòng, chống thiên tai của hệ thống đê điều.

Cần tăng cường kiểm tra Hoạt động tập kết, trung chuyển vật liệu xây dựng còn gây ô nhiễm môi trường khu vực lân cận, ảnh hưởng đến cảnh quan và đời sống người dân sống ven sông. Ảnh: Đức Sơn

Siết chặt trách nhiệm địa phương, xử lý dứt điểm các bến bãi vi phạm

Để lập lại trật tự trong hoạt động bến bãi ven sông, Chủ tịch UBND TP Hà Nội yêu cầu UBND các xã, phường tổ chức rà soát toàn bộ các bãi tập kết, trung chuyển VLXD trên địa bàn; tập trung xử lý các trường hợp không có Quyết định giao đất hoặc Hợp đồng thuê đất theo quy định, đồng thời kiên quyết ngăn chặn việc hình thành các bến bãi trái phép mới. Người đứng đầu địa phương phải chịu trách nhiệm nếu để xảy ra hoặc tái diễn vi phạm thuộc phạm vi quản lý.

Cùng với đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan tăng cường kiểm tra việc chấp hành pháp luật về đê điều và sử dụng đất bãi sông; Công an thành phố đẩy mạnh tuần tra, xử lý phương tiện chở hàng quá tải trọng lưu thông trên đê; Sở Xây dựng và các đơn vị chức năng tăng cường kiểm tra hoạt động của các bến bãi, trạm trộn bê tông và tham mưu đình chỉ hoặc xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm theo quy định của pháp luật.

Việc ban hành Chỉ thị số 15/CT-UBND cho thấy Hà Nội đang chuyển từ việc rà soát, thống kê sang giai đoạn siết chặt quản lý và xử lý các vi phạm liên quan đến bến bãi ven sông. Tuy nhiên, hiệu quả của đợt cao điểm sẽ phụ thuộc vào việc các địa phương có thực hiện nghiêm trách nhiệm được giao, xử lý dứt điểm các bãi tập kết không đủ điều kiện pháp lý, kiểm soát xe quá tải và ngăn chặn tình trạng tái vi phạm hay không. Đây là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo vệ môi trường, hành lang thoát lũ và bảo đảm an toàn lâu dài cho hệ thống đê điều của Thủ đô trong bối cảnh mùa mưa lũ năm 2026 đang diễn biến phức tạp.