Chính phủ đặt mục tiêu nâng thời hạn dự báo bão lên 5 ngày

MTXD - Dự báo bão trước 3-5 ngày, áp thấp nhiệt đới trước 2-3 ngày và lũ trên các sông lớn ở Nam Bộ trước 10 ngày là những chỉ tiêu đáng chú ý trong kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia đến năm 2030.
Thay vì chỉ tập trung vào ứng phó khi thiên tai xảy ra, Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026-2030 hướng đến tăng khả năng nhận diện rủi ro từ sớm, giúp các địa phương và người dân có thêm thời gian chuẩn bị. Kế hoạch được ban hành theo Quyết định số 2129/QĐ-TTg ngày 6/11/2026, do Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng ký.
Ở lĩnh vực dự báo khí tượng thủy văn, mục tiêu được xây dựng theo đặc điểm thiên tai của từng vùng. Với bão, thời gian cảnh báo có đủ độ tin cậy cần đạt trước 3-5 ngày; áp thấp nhiệt đới là 2-3 ngày. Đối với lũ, khu vực Nam Bộ được đặt mục tiêu dự báo trước 10 ngày, dài hơn so với Bắc Bộ (2-3 ngày) và Trung Bộ (1-2 ngày).
Để mở rộng khả năng dự báo, mạng lưới quan trắc sẽ được đầu tư theo hướng tự động hóa. Trên 95% trạm khí tượng, trạm đo mực nước, lượng mưa và gió trên cao được đặt mục tiêu vận hành tự động. Tỷ lệ này đối với các trạm đo lưu lượng phấn đấu vượt 40%. Cùng với đó, dữ liệu phục vụ chỉ đạo phòng, chống thiên tai cần được kết nối đồng bộ, cập nhật theo thời gian thực, thay vì phân tán giữa các hệ thống.

Mục tiêu dự báo bão trước 5 ngày, lũ ở Nam Bộ trước 10 ngày (Ảnh internet)

Một yêu cầu khác là không để những khu vực thường xuyên đối mặt với lũ quét, sạt lở đất trở thành điểm mù trong công tác cảnh báo. Kế hoạch đặt mục tiêu hoàn thành rà soát, cập nhật bản đồ nguy cơ tại 100% khu vực có rủi ro cao. Các vị trí trọng yếu, xung yếu cũng phải được trang bị hệ thống giám sát để phục vụ theo dõi diễn biến và cảnh báo khi có tình huống bất thường.
Trên biển, việc quản lý và kết nối thông tin với tàu cá được chú trọng. Mục tiêu đến năm 2030 là toàn bộ tàu cá hoạt động tại vùng khơi và vùng lộng có hệ thống giám sát, bảo đảm liên lạc trong quá trình hoạt động. Đây là một trong những điều kiện quan trọng để cơ quan chức năng kịp thời phát cảnh báo, hướng dẫn tàu thuyền chủ động tránh trú khi thời tiết nguy hiểm.
Tuy nhiên, công nghệ và thiết bị không phải giải pháp duy nhất. Kế hoạch cũng đặt yêu cầu nâng cao khả năng tự bảo vệ của cộng đồng, hướng tới 100% chính quyền các cấp, cơ quan, tổ chức và hộ gia đình được tiếp nhận thông tin, trang bị kiến thức, kỹ năng phòng tránh thiên tai. Lực lượng chuyên trách sẽ được củng cố, đào tạo và bổ sung phương tiện phục vụ cứu hộ, cứu nạn.
Về đầu tư dài hạn, các công trình phòng, chống thiên tai sẽ được ưu tiên theo hướng liên vùng, đa mục tiêu. Những hạng mục như đê điều, hồ đập, nơi neo đậu tàu thuyền tránh bão, công trình chống sạt lở, ngập úng, hạn hán và xâm nhập mặn tiếp tục nằm trong nhóm trọng điểm. Đáng chú ý, yêu cầu đặt ra không chỉ là bảo đảm an toàn theo thiết kế mà còn phải tính đến những tình huống thiên tai có cường độ vượt ngưỡng dự kiến.
Thông qua các mục tiêu trên, kế hoạch giai đoạn 2026-2030 hướng tới nâng cao năng lực dự báo, giảm thời gian phản ứng và tăng khả năng chống chịu của hạ tầng, cộng đồng trước những diễn biến thiên tai ngày càng khó lường.

H.H (t/h)