Phó Thủ tướng yêu cầu xây dựng kịch bản ứng phó cụ thể với từng loại hình thiên tai

MTXD – Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng yêu cầu hoàn thiện Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026–2030 theo hướng xác định rõ trách nhiệm, nâng cao chất lượng dự báo, gắn quy hoạch hạ tầng với yêu cầu thoát lũ và xây dựng phương án ứng phó sát đặc thù từng vùng.

Ngày 22/10, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026–2030.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chủ trì cuộc họp về Kế hoạch phòng, chống thiên tai quốc gia giai đoạn 2026–2030 (Báo Chính phủ).

Theo thông tin tại cuộc họp, trong giai đoạn 2021–2025, Việt Nam chịu ảnh hưởng của 21/22 loại hình thiên tai, làm 1.455 người chết và mất tích, gây thiệt hại kinh tế hơn 230.000 tỷ đồng, đặc biệt nghiêm trọng trong hai năm 2024–2025.

Trong 9 tháng năm 2026, thiệt hại do thiên tai đã giảm rõ rệt. Tuy nhiên, những tháng cuối năm là cao điểm mưa lũ tại miền Trung, đòi hỏi các bộ, ngành và địa phương không chủ quan, chủ động triển khai phương án phòng ngừa, ứng phó nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại về người và tài sản.

Phát biểu kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng đánh giá cao Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã khẩn trương xây dựng dự thảo Kế hoạch, bám sát chỉ đạo của Chính phủ, đồng thời tổng hợp, tiếp thu ý kiến của các bộ, ngành, địa phương và chuyên gia.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, trong bối cảnh biến đổi khí hậu khiến thiên tai ngày càng diễn biến cực đoan, công tác phòng, chống thiên tai cần được triển khai trên cơ sở nhận diện đầy đủ nguy cơ, xác định rõ trách nhiệm của từng cấp, từng ngành và tập trung khắc phục những hạn chế còn tồn tại.

Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng chỉ đạo các cơ quan tập trung nhận diện, giải quyết các nhóm vấn đề trọng tâm (Ảnh: Báo Chính phủ).

Đối với công tác dự báo, cảnh báo, các hệ thống quan trắc chưa đáp ứng yêu cầu cần được đầu tư, nâng cấp, bảo đảm cung cấp thông tin chính xác, kịp thời. Thông tin cảnh báo phải cụ thể, dễ hiểu, giúp người dân nhận biết mức độ nguy hiểm để chủ động bảo vệ người và tài sản, sơ tán khi cần thiết.

Một nhiệm vụ trọng tâm khác là khắc phục những bất cập trong quy hoạch. Phó Thủ tướng yêu cầu việc lập và tổ chức thực hiện quy hoạch, nhất là quy hoạch giao thông, xây dựng hạ tầng, phải gắn chặt với yêu cầu thoát lũ và phòng, chống thiên tai, không để các dự án phát triển làm gia tăng nguy cơ mất an toàn.

Cùng với đó, cần rà soát cơ sở vật chất, trang thiết bị và nguồn nhân lực phục vụ phòng, chống thiên tai; phân định rõ lực lượng chuyên trách, bán chuyên trách và lực lượng tại chỗ, xây dựng lực lượng nòng cốt đủ năng lực ứng phó, đồng thời chuẩn bị lực lượng dự bị, dân quân sẵn sàng hỗ trợ khi có tình huống xảy ra.

Phó Thủ tướng cũng yêu cầu bảo đảm tính lưỡng dụng của các công trình phòng, chống thiên tai. Hồ chứa, đê điều, khu neo đậu tránh trú bão vừa phục vụ phát triển kinh tế – xã hội, vừa phải sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ phòng ngừa, ứng phó. Việc ứng dụng công nghệ hiện đại, trong đó có thiết bị bay không người lái (UAV), cần được nghiên cứu nhằm hỗ trợ tìm kiếm cứu nạn, tiếp tế lương thực cho những khu vực bị chia cắt, cô lập.

Về định hướng hoàn thiện Kế hoạch, Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các bộ, ngành liên quan tập trung giải quyết những vấn đề mang tính chiến lược quốc gia, liên ngành, liên vùng, liên tỉnh; đồng thời phân định rõ nhiệm vụ của Trung ương và chính quyền địa phương.

Các nguy cơ thiên tai cần được nhận diện theo đặc thù từng vùng, địa bàn. Trong đó, miền Trung tập trung ứng phó bão mạnh, mưa lớn, ngập lụt sâu; miền núi phía Bắc chú trọng lũ ống, lũ quét, sạt lở đất đá; miền Nam và Đồng bằng sông Cửu Long tập trung vào hạn hán, xâm nhập mặn, sạt lở bờ sông, bờ biển và sụt lún.

Phó Thủ tướng yêu cầu quy định rõ trách nhiệm lồng ghép nội dung phòng, chống thiên tai vào các quy hoạch, kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội và dự án đầu tư công trình của từng địa phương. Các kịch bản ứng phó phải ngắn gọn, thực chất, phù hợp với từng loại hình thiên tai chủ yếu, bảo đảm triển khai đồng bộ qua ba giai đoạn: phòng ngừa, ứng phó và khắc phục hậu quả.

Đối với an toàn hồ, đập, Bộ Nông nghiệp và Môi trường được giao phối hợp với Bộ Công Thương rà soát tổng thể hiện trạng các hồ chứa thủy lợi, thủy điện; xây dựng hệ thống cảnh báo sớm và quy trình vận hành liên hồ chứa, vừa đáp ứng yêu cầu phát điện, tích nước tưới tiêu, vừa bảo đảm cắt giảm lũ và an toàn cho khu vực hạ du. Các địa phương phải xây dựng kịch bản xả lũ chi tiết đến tận thôn, xóm, bảo đảm người dân được cảnh báo và sơ tán kịp thời.

Về thể chế, chính sách, Phó Thủ tướng yêu cầu rà soát, lựa chọn các văn bản quy phạm pháp luật thực sự cần sửa đổi, bổ sung, xác định rõ những chính sách trọng tâm cần tháo gỡ và bảo đảm phù hợp với chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội.

Trước mắt, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các bộ, ngành, địa phương cần khẩn trương chuẩn bị đầy đủ phương án ứng phó với các đợt mưa bão, áp thấp nhiệt đới trong những tháng cuối năm, chủ động phòng ngừa và giảm thiểu thiệt hại về tính mạng, tài sản của nhân dân.

Phạm Thủy