Xu hướng “ đô thị xanh”, giúp nâng tầm chất lượng cuộc sống

MTXD - Quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng khiến Việt Nam đang gặp phải một bài toán khó về nhiệm vụ hài hòa môi trường sống và phát triển đô thị. Nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng hiện đại, xu hướng “ đô thị xanh” bắt đầu được triển khai tại hầu hết các dự án bằng việc tích hợp nhiều tiện ích hiện đại xen kẽ không gian xanh của cây cỏ giúp nâng tầm chất lượng cuộc sống.

Xu hướng “ đô thị xanh”, giúp nâng tầm chất lượng cuộc sống

Phát triển đô thị xanh ở nước ta

Quá trình quy hoạch đô thị ở Việt Nam trong nhiều năm qua đã được lập theo các phương pháp thích ứng với thể chế bao cấp theo mô hình quy hoạch tổng thể của khối các nước XHCN từ những năm 30 – 40 của thế kỷ 20, dẫn đến bộ mặt đô thị trên cả nước phát triển giống nhau, không phát huy được yếu tố văn hóa bản địa và mất tính cạnh tranh đô thị. Các đô thị đang phát triển theo chiều hướng mở rộng không ngừng, thành phố của các công trình giao thông, các phương tiện giao thông cá nhân, lãng phí tài nguyên, giảm khả năng phát triển bền vững và mất dần tính bản địa của địa phương.

Đô thị phát triển với tiêu chí chung là mật độ thấp, dân cư dàn trải, tiêu thụ tài nguyên và ưu tiên phát triển kinh tế bằng mọi giá, do đó hầu hết các mô hình quy hoạch xây dựng đô thị đều dựa trên quy hoạch phân khu chức năng và quy hoạch sử dụng đất chức năng dẫn đến việc lãng phí tài nguyên đất, hiệu quả sử dụng tài nguyên thấp, gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng lớn tới hệ sinh thái và môi trường sống của con người. Trong tương lai, nếu các đô thị vừa và nhỏ của Việt Nam vẫn phát triển theo hướng trên thì kết quả sẽ tạo nên những đô thị kém bền vững, tiêu tốn năng lượng, môi trường sống bị phá vỡ, mất cân bằng sinh thái giống như các đô thị lớn của Việt Nam hiện nay. Vì vậy, phát triển “Đô thị xanh” là xu hướng tất yếu của các đô thị trung bình và nhỏ.

Tại Việt Nam, khái niệm về đô thị xanh còn khá mới, nhiều người vẫn hiểu đô thị xanh là đô thị có nhiều công viên, cây xanh, mặt nước, khá hơn thì có thêm việc sử dụng năng lượng bằng pin mặt trời cho các tòa nhà và trồng cây xanh trên mái. Một số khu đô thị ở TP. Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh được gọi là đô thị sinh thái hay đô thị xanh cũng mới chỉ dừng lại ở mức độ có nhiều cây xanh, tổ chức không gian công cộng tốt. Điều đó đúng nhưng chưa đủ để đô thị có thể được gọi là đô thị xanh. Kinh nghiệm của các nước phát triển khi xây dựng đô thị xanh là trong quy hoạch đều tích hợp quy hoạch xây dựng với sử dụng tài nguyên hiệu quả.

 Phát triển đô thị trên cơ sở mật độ xây dựng thấp, hệ số sử dụng đất cao, bảo tồn văn hóa bản địa và di sản lịch sử, tiếp tục khai thác có hiệu quả tài nguyên, tạo không gian mở cho đô thị, nâng cao chất lượng và mức độ phổ biến của giao thông công cộng, giảm thiểu giao thông cá nhân đồng thời tích hợp với việc sử dụng đất có hiệu quả.

Tiêu chí đánh giá và ý nghĩa của đô thị xanh

Có 7 tiêu chí mà các nước châu Âu hiện đang áp dụng khi quy hoạch và phát triển đô thị xanh:

Không gian xanh: Là đô thị có mật độ xây dựng thấp, mật độ cây xanh và tỷ lệ cây xanh cao. Khi quy hoạch cần phải tạo ra không gian công cộng, công viên, mặt nước.

Công trình xanh: Đô thị xanh là gì? Là không nên bỏ qua việc xây dựng hệ thống cây xanh, vật liệu xanh, sử dụng năng lượng hiệu quả và vật liệu thân thiện môi trường.

Giao thông xanh: Quy hoạch đô thị phải gắn liền với xây dựng hệ thống giao thông. Tăng tỷ lệ giao thông công cộng, giảm sử dụng phương tiện cá nhân.

Công nghiệp xanh: Muốn phát triển đô thị xanh thì cần phải xây dựng một nền công nghiệp xanh. Ưu tiên sử dụng năng lượng sạch, cải tiến công nghệ sản xuất.

Chất lượng môi trường: Đảm bảo một môi trường sống có bầu không khí sạch, giảm rác thải, khói, bụi, độ ồn trong đô thị.

Bảo tồn cảnh quan văn hóa bản địa và di sản thiên nhiên.

Cộng đồng dân cư trong đô thị sống thân thiện với nhau.

 Xu hướng “ đô thị xanh”, giúp nâng tầm chất lượng cuộc sống

PHAN TÚ